Trở về với yêu thương

TRỞ VỀ VỚI YÊU THƯƠNG

(Đông Hoa)

Tôi sinh ra ở thị xã Thái Bình, đúng những ngày Mỹ mở chiến dịch bắn phá miền Bắc dữ dội. Mẹ kể, lúc bom dội, bụng mẹ đã rất to, mãi mới xuống được hầm. Cái hầm ấy bây giờ là vạt rau muống mẹ trồng trước cửa cơ quan. Vừa xuống đến nơi thì bom Mỹ trút ngay gần đó. Đến khi tôi lớn, hố bom vẫn còn, nằm giữa Trạm Thú y và Đoàn Chèo Thái Bình. Mẹ bảo: “Đấy là có duyên sống.”

Mười tuổi, tôi tham gia lớp vẽ thiếu nhi ở Nhà Văn hóa tỉnh. Từ lớp học ấy, tôi đăng ký lớp bồi dưỡng của Hội Văn nghệ tỉnh do thầy Hoàn dạy. Thầy Trí Dũng, khi đó vừa tốt nghiệp Đại học Mỹ thuật Công nghiệp, cũng về dạy chúng tôi một thời gian. Lớp họa có tôi, Cường, Ngọc và anh Hải là lớn tuổi nhất. Bây giờ Cường sống ở Hà Nội, làm họa sĩ tự do; Ngọc thì sống ở Sài Gòn hoa lệ.

Chúng tôi đều có ước mơ riêng và tự tìm con đường vừa với dấu chân của mình. Song song với lớp họa là lớp văn (tiền thân của Nhà Búp sau này). Thú thực, giữa văn và vẽ thì văn lúc nào cũng sạch sẽ, sang trọng hơn; còn giữa nhạc và vẽ thì vẽ lại càng lấm lem.

Tôi cũng yêu văn lắm. Có những sáng Chủ nhật, bảy giờ, tôi đi bộ từ nhà đến Ty Văn hóa tỉnh, gõ cửa phòng bác giám đốc để gửi bài viết về những ruộng ngô mùa hanh… Thế rồi cuộc đời cơm áo đưa đẩy, cứ lòng vòng mãi mới trở về được nơi lẽ ra là điểm xuất phát.

Tôi nhớ bài thơ đầu tiên được đăng trên báo Tiền Phong Chủ nhật vào khoảng những năm 1992–1993, có câu:

“Vai em gầy gánh nặng nắng hoàng hôn

Gánh nỗi tương tư đi tìm thương nhớ

Anh ở đâu hỡi người thương

Cho em đi tìm… một đời…”

Có lẽ những câu thơ viết khi vừa tròn hai mươi tuổi ấy đã vận vào đời mình. Tôi cứ mải miết đi tìm một chân trời xa vắng… cho đến hôm nay, khi tìm thấy chính mình: nhỏ bé và an lành với những điều hiển nhiên.

Cảm ơn Nhà Búp đã mở lòng đón tôi, cho tôi được trở về với dòng sông Trà Lý đỏ phù sa, với những cánh đồng chiều vàng bát ngát. Để rồi tôi lại như một em bé gầy gò, đứng ngắm vạt cỏ non mềm lắc rắc hoa thạch thảo tím mà bật khóc vì xúc động. Cái giây phút mọi thứ như lắng lại ấy mới tuyệt vời làm sao.