Triển lãm họa cá Đặng Phương Việt

Thứ sáu - 13/02/2026 20:20

TRIỂN LÃM HỌA CÁ ĐẶNG PHƯƠNG VIỆT

(Thu Hà)

1. Cá - Biểu tượng của sự tự do và giải thoát.

Cá là loài bơi lội tự do trong nước, không bị ràng buộc, tượng trưng cho tâm hồn giải thoát khỏi khổ đau và vô minh. Trong Phật giáo, nước ví như dòng đời luân hồi, còn đàn cá là những tâm linh đang học cách bơi qua đó — khi tâm trong sáng, trí tuệ sáng suốt, ta có thể bơi mà không bị nhấn chìm.

2. Cá - Biểu tượng của trí tuệ linh hoạt.

Cá di chuyển uyển chuyển, biết thuận theo dòng chảy mà không bị cuốn trôi. Điều này tượng trưng cho trí tuệ uyển chuyển — biết tùy duyên hành đạo, biết thích ứng mà không đánh mất bản tâm.

3. Cá - Biểu tượng của từ bi cứu khổ.

Trong nhiều nghi lễ Phật giáo, phóng sinh cá là hành động từ bi – cứu vớt sinh mạng khỏi bị sát hại. Việc này không chỉ giúp sinh vật thoát chết mà còn nhắc người hành thiện về tâm buông xả và lòng trắc ẩn – “thấy sinh mạng như chính mình”.

4. Cá - Biểu tượng của tăng đoàn hòa hợp

Một đàn cá bơi cùng nhau thể hiện tinh thần đồng lòng, hòa hợp của Tăng đoàn (Sangha). Trong giáo lý nhà Phật dạy rằng: “Chúng Tăng hòa hợp như nước”. Đàn cá đi theo hướng chung, không tranh giành, tượng trưng cho sự đồng thuận trong tu tập.

5. Cá - Biểu tượng Cát Tường (Ashtamangala)

Cặp hai con cá vàng (Matsya) là một trong tám biểu tượng cát tường của Phật giáo Tây Tạng. Chúng biểu trưng cho: sự tự do khỏi bể khổ (samsara); niềm vui trong dòng sông của Chân lý và cặp đôi hài hòa âm – dương, trí tuệ – từ bi.

6. Cá - Biểu tượng của niềm vui và sinh khí

Cá luôn bơi động, linh hoạt, tượng trưng cho dòng sinh khí không ngừng, cho sự phục hồi và thịnh vượng. Ở chùa, hình ảnh cá thường xuất hiện ở hồ sen – nơi giao hòa của tĩnh (sen) và động (cá), biểu thị hài hòa giữa định và tuệ.

7. Cá - còn là tinh thần hồi hướng và phước lành.

Khi người ta phóng sinh đàn cá, họ không chỉ cầu phước cho mình mà còn hồi hướng cho tất cả chúng sinh – mong mọi sinh linh đều được “bơi trong nước trí tuệ”, thoát khỏi lưới nghiệp và sợ hãi.

Điều đặc biệt, trong tranh, có cả cõi CÓ HÌNH TƯỚNG và VÔ HÌNH TƯỚNG. Có hình tướng là biểu hiện của vô hình tướng và vô hình tướng lại là gốc sinh ra mọi hình tướng. Cõi có hình tướng là sắc: đó là những đường nét, màu sắc, thân thể, tiếng động. Cõi vô hình tướng là tâm: nơi năng lượng, cảm xúc, niệm khởi và ánh sáng của thức bên trong hiển lộ. Tĩnh lặng nhìn cá là thấy mình, nhìn một màu là thấy cả phổ màu đang lan - đó chính là bản thể hòa hợp SẼ TÌM VỀ gốc.

Chúc mừng người anh thân quý họa sĩ Đặng Phương Việt đã đưa những biểu tượng và tinh thần thiện lành ấy vào đời sống tâm hồn người Việt.


 

Các bài viết liên quan:

• Tập biết ơn mỗi ngày
• Tản mạn về Tự do
• Đi tìm nguyên nhân
• Năm tháng cuộc đời
• Triển lãm họa cá Đặng Phương Việt
• Sự ấm áp của mùa xuân
• Nguyện ước

Những tác phẩm cũ hơn:

• Cha tôi
• Trước khi tháng 10 đi qua
• Như cánh vạc bay
• Như một giấc mơ
• Hoa em vào phố
• Mẹ của tôi
• Mùa ngang qua phố

Những tác phẩm mới hơn:

• Hà Nội bận lắm - Nguyễn Diệu Liên