• dau-title
  • Trang văn
  • cuoi-title

Minh nguyệt

Thứ sáu - 20/02/2026 11:57


(Ảnh: Pixabay)



MINH NGUYỆT

(Nguyễn Linh Khiếu)

 

Một buổi tối sau khi dự tiệc cả nhóm đi lòng vòng con phố cổ xem hàng tơ lụa Jiangsu.

Đêm ấy trời trong trăng sáng lạnh. Từ dãy núi thăm thẳm bên phố vẳng tiếng chim lanh lảnh.

Thấy lạ mình hỏi Feng (người phiên dịch) chim gì mà hót trong đêm thế. Feng vốn quê ở đây nói rằng đó là chim minh nguyệt.

Mình chợt nhớ câu truyện của Su Dong Po (Tô Đông Pha) thi nhân lừng danh Songdai (đời Tống).

Chuyện kể có lần ở kinh đô Su đọc bài thơ của Wang An Shi (Vương An Thạch) cũng là một bậc kỳ tài đương thời. Đến hai câu: Minh nguyệt sơn đầu khiếu/ Hoàng khuyển ngọa hoa tâm.

Tuổi trẻ bảng vàng sớm nổi tiếng tự tin khinh người. Su quả quyết Wang đã nhầm lẫn. Tiện bút sửa hai chữ : “khiếu” thành “chiếu” và “tâm” thành “âm”.

Ý là trăng sáng thì phải chiếu trên đỉnh núi chứ không kêu trên đỉnh núi và chó vàng thì nằm dưới bóng hoa chứ không thể nằm trong ruột hoa được. Múa bút xong Su rất đắc ý.

Chuyện đến tai Wang. Wang cười nhạt. Tỏ thái độ coi thường.

Sau này Su bị Wang đày xuống phương Nam. Cuộc sống đày đọa túng quẫn cùng man dân. Nhưng vốn tâm hồn thi sỹ Su ngao du sơn thủy ngắm cảnh ngâm thơ.

Một đêm trăng sáng đang uống rượu một mình cám cảnh lưu đày phiêu bạt xứ người bỗng nghe tiếng chim lảnh lót trên núi vọng xuống.

Su gọi tửu bảo hỏi chim gì. Tửu bảo thưa rằng đó là chim minh nguyệt. Su bần thần chợt nhớ thơ Wang vô cùng xấu hổ.

Lại một lần trên cánh đồng hoa hướng dương. Su thấy một loài sâu to nằm cuộn ngủ trong ruột hoa.

Hỏi man dân đang thu hoạch hoa mới biết đó là sâu hoàng khuyển. Su lại hoảng hốt chợt nhớ thơ Wang vô cũng xấu hổ.

Con minh nguyệt nổi tiếng ấy mình cũng chỉ được nghe tiếng hót lảnh lót đêm tối nào có thấy mặt mũi chim như thế nào đâu.

Con minh nguyệt này không biết có phải là minh nguyệt trong thơ của Wang không?.

Một trí tuệ bao trùm thời đại như Su tên tuổi vang dội cả ngàn năm mà còn vô cùng xấu hổ về kiến văn nông cạn của bản thân thì những kẻ mò cua bắt ốc như mình làm sao dám phẩm bình văn chương người khác.

 

Jiangsu, 11.1.2011

(Rút trong tập Beijing- Lá phong vàng, Nxb Hội Nhà văn 2018).

 

Các bài viết liên quan:

Những tác phẩm cũ hơn:

Những tác phẩm mới hơn:

 
Mời các Tác giả gửi bài cộng tác cho Ban Biên tập Nhà Búp qua hộp thư email: nhabup.vn@gmail.com
Văn phòng Thường trực Ban Biên tập Nhà Búp: Số 24, Lý Thường Kiệt, Q. Hoàn Kiếm, TP. Hà Nội;
Ngoài địa chỉ: www.nhabup.vn, bạn có thể truy cập vào website này qua các tên miền quen thuộc: www.nhabup.net hoặc www.nhabup.com
Website đang được thử nghiệm và điều hành phi lợi nhuận, bởi các tình nguyện viên.