
- Trang văn

Đồng đay
Thứ hai - 23/03/2026 10:35

(Ảnh: St)
ĐỒNG ĐAY
Dọc bãi đất ven đê quê tôi là cánh đồng đay bát ngát. Dưới nắng hè rực rỡ, đồng đay nhấp nhô những làn sóng biếc xanh óng ả. Đứng trên mặt đê nhìn xuống ta có cảm giác như đang đứng trước mặt biển mênh mông muốn nhảy lên đó mà bơi mà lăn lộn cho thỏa thích. Lác đác trên mặt sóng xanh là những cánh hoa đay màu vàng như những chú cá tung tăng đùa rỡn. Những cây đay thẳng óng, đứng san sát bên nhau, trùng điệp. Cây nào cây ấy cố vượt lên lắc lư mái đầu xanh trẻ đùa với gió. Những lá đay vẫy vẫy như trăm nghìn bàn chân vịt đang khua. Những chú chim bay lên chao xuống hót thánh thót rộn rã.
Khi đay sắp đến ngày thu hoạch, lá vàng rụng xuống, ếch nhái tưởng mồi tranh nhau xô đến. Thân đay to ra và dài hơn hai mét. Quanh gốc đay rễ mọc từng chùm, xòe chụp xuống đất thành nơi nương náu cho ếch, nhái, ễnh ương.
Những ngày thu hoạch đay khá mệt nhọc nhưng cũng không kém vui nhộn.
Khắp cánh đồng râm ran tiếng cười nói, thấy tiếng mà không thấy người. Bóng người lút sau những hàng đay cao, dầy. Tiếng chặt đay phầm phập, tiếng róc lá đay soàn soạt, tiếng đay đổ rào rào tạo thành những âm thanh rộn rã. Những cô gái trùm khăn gần kín mặt vừa làm vừa trò chuyện, rúc rích cười. Có chị cất cao giọng hát vui làm mọi người bớt mệt nhọc. Bọn trẻ nhỏ chúng tôi vừa tập làm vừa nghịch. Chốc chốc lại vứt xoạch nắm đay, nhảy vồ mấy con ếch, hoặc đuổi bắt cánh cam.
Tối đến nhà nào nhà ấy, đèn thắp sáng trưng, mỗi người một việc. Anh chị thì bóc đay lấy bẹ ngâm. Các em thì sắp xương đay thành bó, dựa vào bờ tre. Mẹ dọn dẹp sân rồi lúi húi nấu nồi chè đỗ đen bồi dưỡng. Tiếng ròng rọc bóc đay quay vang xóm. Một vài chiếc đài treo trên cành cây phát ra du dương khúc nhạc. Ngoài đường bọn trẻ nhỏ rầm rập đuổi nhau dùng xương đay làm súng tập trận. Xóm làng nhộn nhịp đến tận mười một giờ khuya.
Một mùa đay người ta phải bỏ ra biết bao công sức. Từ khi làm đất tra hạt đến khi mầm đay đội đất chui lên, phải qua bao lo lắng, mong chờ. Khi đay cao một vài gang phải tỉa chỗ đay dày cấy vào chỗ thưa. Phải ngồi lê nhổ cỏ bới sâu dưới mưa, dưới nắng. Sau đó là hai ba lần gò lưng xới đất, rồi vun gốc cho đay to, cao và dày vỏ.
Nhưng cây đay chẳng phụ lại lòng người. Mẹ tôi thường nói: “Trồng đay tuy vất vả nhưng rất nhiều ích lợi, vừa được đay, được củi vừa được lá làm phân, nên cố mà giữ lấy cây đay”.
Cây đay đã thực sự gắn bó với con người quê tôi, đã trở thành cây trồng chính của vùng tôi. Từ một nơi có những con người cần cù, cây đay quê tôi sẽ trở thành những mặt hàng quý hiếm trên thế giới. Đồng đay sẽ tô thắm thêm vẻ đẹp của quê hương tôi và góp phần làm giàu cho đất nước.
Đỗ Hồng Trường, 14 tuổi
Thái Bình



