Danh mục
- Tác giả - Tác phẩm
- Trang văn
- Trang thơ
- Văn học dân gian
- Lý luận - Phê bình
- Mỹ thuật - Âm nhạc
- Góc chia sẻ
- Giới thiệu
Video
Tin mới nhất
- Về Tiên La
- Chém gió
- Mưa bóng mây
- Thơ Bùi Lan Anh - nguồn chảy lắng xanh giữa hai...
- Trung du
- Con lợn đất
- Tôi đã hiểu ra
- Quả bóng cao su
- “Bên trời neo gió” - bản hoà âm của ánh sáng, ký...
- Viết cho một ngày trời không có nắng
- Tự ngẫm
- Sự tích mèo đuổi chuột
- Sự lựa chọn
- Đường
- Cười với Xúy Vân
Kết nối link
- Trang văn
Anh tôi
Thứ tư - 08/07/2026 17:01
(Ảnh: Pixabay)
ANH TÔI
(Nguyễn Diệu Liên)
Nhà tôi có sáu anh chị em, anh là người anh trai thứ ba trong gia đình. Mẹ vẫn thường kể rằng khi mang thai anh, nhà tôi trồng được cả một vườn mía ngọt lịm. Mẹ ăn mía suốt ngày nên trong sáu người con lúc mẹ mang bầu thì bụng mẹ to nhất khi có bầu anh, anh sinh ra khỏe mạnh, cao lớn nhất nhà. Những năm chiến tranh còn ác liệt, quê tôi ở vùng cửa biển nên thường xuyên hứng chịu bom đạn. Mỗi lần máy bay Mỹ bay đến, cả nhà lại hối hả chui xuống hầm trú ẩn. Mẹ mang anh trong bụng bầu vượt mặt, loay hoay mãi mới chui lọt qua cửa hầm nhỏ hẹp. Mỗi lần nhớ lại chuyện ấy, mẹ vẫn cười, còn chúng tôi thì thấy như đang nghe một câu chuyện cổ tích buồn của những năm tháng chiến tranh.
Anh hơn tôi chín tuổi. Trong ký ức tuổi thơ của tôi, anh hiện lên như một bóng cây lớn che chở cho đứa em gái bé bỏng. Khi tôi còn bé xíu, mẹ thường sai anh đút cơm, nhặt từng chiếc xương cá, gỡ từng miếng thịt trắng thơm rồi mới đưa cho tôi ăn. Tôi chẳng nhớ mình đã lớn lên bằng bao nhiêu bát cơm mẹ nấu, nhưng tôi nhớ rất rõ đôi bàn tay của anh luôn kiên nhẫn chăm sóc em gái.
Những ngày hè rực nắng, anh thường cõng tôi hoặc kiệu tôi trên vai đi khắp làng. Tôi ngồi chênh vênh trên đôi vai rộng của anh, nhìn những hàng phi lao lao xao trong gió biển, nhìn những cánh đồng lúa xanh mướt trải dài đến tận chân trời. Khi anh đi chơi đáo, chơi khăng cùng bạn bè ở sân kho hợp tác xã, còn tôi thì được đặc cách theo sau như một chiếc đuôi nhỏ.
Mỗi lần làng có đoàn chiếu bóng về, cả bãi bóng đông nghịt người. Tấm màn trắng căng giữa trời đêm, ánh đèn máy chiếu hắt lên lung linh như phép màu. Anh luôn cho tôi đi cùng. Vì tôi thấp bé nên anh lại kiệu tôi lên vai để nhìn cho rõ màn hình. Trên đường về, anh và đám bạn thường đi tắt qua nghĩa địa cho gần. Con đường đất nhỏ nằm giữa những ngôi mộ lô nhô dưới màn đêm đen đặc. Những con đom đóm lập lòe như những đốm lửa xanh khiến tôi sợ đến run người. Chân tôi ríu lại không bước nổi. Thế là anh lại cúi xuống cõng tôi trên lưng. Tôi nhắm nghiền mắt, áp mặt vào tấm lưng ấm áp ấy, nín thở cho đến khi đi qua hết nghĩa địa mới dám hé mắt nhìn.
Tuổi thơ tôi còn gắn với những buổi theo anh đi chăn trâu ngoài đồng. Trên những cánh đồng mênh mông ngập nắng, tiếng sáo diều vi vu giữa trời xanh, đàn trâu thong thả gặm cỏ bên bờ đê. Đi được một quãng là chân tôi mỏi nhừ. Anh lại bế tôi đặt lên lưng trâu. Tôi ngồi lắc lư trên tấm lưng rộng và ấm, còn anh thì tay cầm roi cỏ đi bên cạnh. Những buổi chiều như thế, bầu trời cao vời vợi, những đám mây trắng trôi lững lờ, tiếng chim đồng ríu ran và tiếng cười của hai anh em tan vào gió.
Anh còn khéo tay vô cùng. Mỗi mùa gió nam về, anh lại chẻ tre, dán giấy làm cho tôi những cánh diều đủ hình dáng. Anh dạy tôi cách giữ dây, cách chạy lấy đà để diều no gió mà bay lên. Trên cánh đồng thơm mùi lúa mới, hai anh em chạy dài theo những luống rạ vàng óng. Cánh diều từ từ nhấc mình lên khỏi mặt đất, rồi vút cao giữa bầu trời trong xanh. Mỗi lần nhìn cánh diều bay cao, tôi lại reo lên sung sướng, còn anh chỉ cười hiền hậu.
Những năm ấy, trường học ở ngay gần nhà. Hễ bị bạn nào bắt nạt là tôi chạy về mách anh. Nghe xong, anh lập tức chạy ra trường tìm đám trẻ kia, nghiêm mặt dọa cho một trận. Từ đó chẳng ai dám bắt nạt em gái anh nữa.
Tôi còn nhớ những đêm trăng sáng mùa gặt. Hai anh em đi chở những xe rạ từ ngoài đồng về nhà. Con đường làng trắng bạc dưới ánh trăng. Những đụn rơm thơm mùi lúa mới nằm rải rác khắp cánh đồng. Tôi sợ ma nên chẳng dám đi bộ. Anh cười rồi bế tôi ngồi chễm chệ trên nóc xe rạ. Từ vị trí cao ấy, tôi nhìn thấy cả một vùng quê yên bình đang ngủ dưới ánh trăng. Chiếc xe lộc cộc lăn trên đường đất, còn anh thì lầm lũi kéo phía trước. Đến tận bây giờ, mỗi khi nhớ lại hình ảnh ấy, lòng tôi vẫn thấy nghèn nghẹn.
Khi tôi học mẫu giáo, anh học cấp hai. Khi tôi học cấp một, anh đã học cấp ba. Những bài toán khó không giải được, tôi lại mang sang bàn học của anh, nhờ anh hướng dẫn. Anh thông minh và học toán rất giỏi, anh luôn kiên nhẫn giảng đi giảng lại cho đến khi tôi hiểu mới thôi.
Nhưng tuổi thơ của anh không chỉ có học hành. Ngày ấy cha tôi thường xuyên đi công tác xa, mẹ lại đau ốm triền miên. Hai anh lớn đã đi học đại học, dưới anh là ba đứa em gái còn nhỏ. Mọi gánh nặng trong nhà gần như đổ dồn lên vai anh.
Thời bao cấp khó khăn, nhà đông con nên mẹ nhận thêm ruộng vườn để tăng gia sản xuất. Mẹ rất giỏi trồng trọt. Mùa nào thức ấy, vườn nhà lúc nào cũng xanh tốt. Đặc biệt vào mùa đông, những luống bắp cải, su hào to tròn, xanh mướt nhìn thích mắt vô cùng.
Ba giờ sáng, giữa cái rét cắt da cắt thịt của mùa đông miền Bắc, khi cả làng còn chìm trong giấc ngủ, mẹ và anh đã lục tục dậy đi cắt rau. Rau được chất đầy trên chiếc xe cải tiến. Anh kéo xe phía trước, mẹ gánh một gánh rau nặng trĩu theo sau. Hai mẹ con đi bộ hơn chục cây số lên chợ Giành bán rau.
Đến chợ, mẹ thường mua cho anh hai chiếc bánh hấp nóng hổi. Hơi bánh nghi ngút trong màn sương lạnh. Anh vừa ôm cặp sách vừa ăn vừa chạy về trường cho kịp giờ học. Thế nhưng anh chỉ ăn một chiếc. Chiếc còn lại anh cẩn thận cất vào cặp. Đến trưa mang về cho tôi. Đến bây giờ, sau gần nửa thế kỷ, tôi vẫn nhớ như in vị thơm béo, mằn mặn của chiếc bánh hấp ngày ấy. Có lẽ đó là món quà ngon nhất tuổi thơ tôi từng được nhận.
Có những lần mẹ ốm nặng, anh phải nghỉ học để làm thay mẹ. Dẫu vậy, anh chưa bao giờ từ bỏ ước mơ trở thành bác sĩ để chữa bệnh cho mẹ. Anh luôn ước mơ được là sinh viên của Trường Đại học Y Thái Bình.
Năm lớp mười hai, khi bạn bè chỉ lo ôn thi thì anh vừa học, vừa làm, vừa vào bệnh viện chăm mẹ. Mẹ nằm viện dài ngày, còn anh kiệt sức vì gánh vác quá nhiều việc. Kỳ thi đại học năm ấy, anh trượt ngành y chỉ vì thiếu đúng nửa điểm.
Đó là một nỗi buồn rất lớn.
Nhưng anh không bỏ cuộc.
Gia đình còn khó khăn, anh vừa đi làm thêm vừa tiếp tục ôn thi. Mỗi lần lĩnh lương, anh đều cho tôi năm đồng. Năm đồng thời ấy là cả một gia tài đối với một đứa trẻ. Tôi có thể tha hồ mua quà vặt và sung sướng vì lần đầu tiên có tiền riêng trong túi. Tuổi thơ của tôi gần như luôn gắn với anh, như cái đuôi nhỏ cứ lẽo đẽo theo sau người anh trai mình yêu quý.
Rồi cuối cùng, điều anh hằng mong ước cũng trở thành hiện thực. Anh khoác lên mình màu áo lính và bước vào Trường Quân y.
Ngày anh ra trường, được phân công công tác tại Quân khu 3. Lần nghỉ phép đầu tiên trở về, anh mang cho tôi một mảnh vải hoa thật đẹp để may áo. Sau này, khi được đi công tác nước ngoài, món quà anh gửi về cho tôi là chiếc xe đạp màu xanh hòa bình mà tôi hằng ao ước. Tôi nâng niu nó như một báu vật.
Thấm thoắt đã năm mươi năm trôi qua.
Những cánh đồng tuổi thơ đã thay đổi, những con đường đất ngày xưa giờ đã trải nhựa, những đêm chiếu bóng ngoài bãi cũng chỉ còn trong ký ức. Nhưng anh của tôi vẫn vậy. Vẫn hiền lành, chịu thương chịu khó. Vẫn sống tử tế, yêu vợ, thương con. Và điều khiến tôi trân quý nhất là suốt bao nhiêu năm tháng, anh vẫn luôn dành cho em gái mình sự yêu thương, chở che và quan tâm như thuở nào.
Trong cuộc đời mỗi người, không phải ai cũng may mắn có một người anh như thế.
Còn tôi, mỗi khi nhớ về tuổi thơ, nhớ về những cánh diều bay trên đồng lúa mới, những buổi chăn trâu dưới nắng hè, những đêm ngồi trên nóc xe rạ đi giữa ánh trăng, tôi lại thấy lòng mình ấm áp.
Bởi trong suốt hành trình lớn lên của tôi, luôn có một người anh lặng lẽ đứng phía sau, nâng đỡ và yêu thương tôi bằng tất cả những gì anh có.
Hà Nội, mùa Covid 2020